Hình ảnh do NASA cung cấp cho thấy góc nhìn từ quỹ đạo nhìn chéo qua bề mặt của Mặt Trăng, nơi một vụ va chạm tiểu hành tinh cổ đại đã tạo ra hai hẻm núi lớn. (Ảnh: AP)
Các nhà khoa học Mỹ và Anh đã sử dụng dữ liệu từ tàu quỹ đạo Lunar Reconnaissance Orbiter của NASA để lập bản đồ khu vực và tính toán quỹ đạo của các mảnh vỡ từ vụ va chạm tiểu hành tinh cách đây hàng tỷ năm Theo kết quả công bố trên tạp chí Nature Communications ngày 6/2, vụ va chạm này xảy ra khoảng 3,8 tỷ năm trước.
Tiểu hành tinh có đường kính khoảng 25 km đã bay qua cực nam của Mặt Trăng trước khi va chạm, tạo ra một lưu vực khổng lồ và phóng ra các khối đá với vận tốc gần 1 km/giây. Các mảnh vỡ này đâm xuống bề mặt, tạo ra hai hẻm núi có kích thước tương đương Vườn quốc gia Grand Canyon ở bang Arizona, Mỹ - chỉ trong chưa đầy 10 phút. Trong khi đó, Grand Canyon phải mất hàng triệu năm để hình thành.
Theo nhà khoa học David Kring từ Viện Mặt Trăng và Hành tinh ở Houston (Mỹ), vụ va chạm này là một quá trình địa chất cực kỳ dữ dội. Ông cho biết hầu hết mảnh vỡ bị bắn về hướng cực nam của Mặt Trăng.
Hình ảnh do NASA cung cấp cho thấy góc nhìn từ quỹ đạo nhìn chéo qua bề mặt của Mặt Trăng, nơi một vụ va chạm tiểu hành tinh cổ đại đã tạo ra hai hẻm núi lớn. (Ảnh: AP)
Điều này giúp các nhà khoa học có cơ hội thu thập những mẫu đá cổ từ hơn 4 tỷ năm trước, góp phần nghiên cứu về nguồn gốc của Mặt Trăng và Trái Đất. Một số khu vực ở đáy hẻm núi có thể nằm trong bóng tối vĩnh viễn, giống như một số miệng hố tại cực nam của Mặt Trăng. Đây là nơi được cho là có trữ lượng băng đáng kể, có thể phục vụ cho việc sản xuất nhiên liệu tên lửa và nước uống cho các sứ mệnh tương lai.
Chương trình Artemis của NASA kế thừa sứ mệnh Apollo, đặt mục tiêu đưa phi hành gia trở lại Mặt Trăng trong thập kỷ này. Dự kiến, NASA sẽ thực hiện chuyến bay quanh Mặt Trăng vào năm 2025, trước khi thực hiện chuyến đổ bộ đầu tiên của con người kể từ thời Apollo khoảng một năm sau đó.
* Mời quý độc giả theo dõi các chương trình đã phát sóng của Đài Truyền hình Việt Nam trên TV Online và VTVGo!